---
title: "Psikolog ile Psikiyatr Arasındaki Fark Nedir?"
url: https://samsunpsikolog.org/3054-psikolog-klinik-psikolog-psikiyatrist-psikolojik-danisman-farki/
date: 2026-07-29
modified: 2026-07-29
author: "samsunpsikolog"
description: "Türkiye'de psikolog, klinik psikolog, psikiyatrist ve psikolojik danışman ne yapabilir? 1219 sayılı Kanun'a dayalı yetki karşılaştırması ve kime gitmeniz gerektiği."
categories:
  - "Terapiler"
image: https://img.poweredcache.net/samsunpsikolog.org/wp-content/uploads/2025/11/samsun-psikolog-tavsiye.avif?rs=fit&w=1024&h=576&ssl=1
word_count: 1194
---

# Psikolog ile Psikiyatr Arasındaki Fark Nedir?

## Key Takeaways

- 1219 sayılı Kanun, Ek Madde 13 uyarınca klinik psikolog unvanı, psikoloji veya PDR lisansı üzerine klinik psikoloji yüksek lisansı veya doktorası tamamlanmasını gerektirir.
- Psikiyatristler tıp fakültesi mezunu oldukları için ilaç yazma yetkisine sahip tek gruptur.
- Samsun Psikolog Yücel Köse, 12 yılı aşkın klinik deneyimiyle BDT, Şema Terapi ve EMDR yöntemlerini uygular.
- Samsun Psikolog Yücel Köse, kaygı, panik atak, depresyon, travma, ilişki sorunları, öfke yönetimi, cinsel terapi ve yas süreçleri alanlarında hizmet verir.

**Kısa cevap:** Türkiye'de dördü de farklı bir eğitimden gelir ve yasal olarak farklı şeyler yapabilir. Sadece **psikiyatristler** tıp doktorudur ve ilaç yazabilir. Hastalık düzeyindeki durumlarda **psikoterapi**, 1219 sayılı Kanun'un Ek 13. maddesine göre klinik psikologlar tarafından, uzman tabibin teşhisi ve yönlendirmesine bağlı olarak yürütülür. "Psikolog" lisans mezunudur; "klinik psikolog" ise yüksek lisans veya doktora gerektiren, kanunla tanımlanmış bir sağlık meslek mensubu unvanıdır.

Bu ayrım kulağa bürokratik geliyor olabilir. Ama randevu alacağınız kişinin unvanı, alacağınız hizmetin ne olduğunu doğrudan belirliyor. Aşağıda hem mevzuatın ne dediğini hem de pratikte "ben hangi durumda kime gitmeliyim" sorusunun cevabını bulacaksınız.

## Tek bakışta karşılaştırma tablosu

| Unvan | Eğitim | İlaç yazabilir mi? | Psikoterapi yapabilir mi? | Tipik başvuru nedeni |
| ----- | ------- | -------------------- | ------------------------- | --------------------- |
| **Psikiyatrist** | Tıp fakültesi (6 yıl) + psikiyatri uzmanlığı (4-5 yıl) | **Evet** | Evet (uzmanlığına ve aldığı ek eğitime bağlı) | İlaç gerektirebilecek tablolar, ayırıcı tanı, tıbbi değerlendirme |
| **Klinik Psikolog** | Psikoloji veya PDR lisansı + klinik psikoloji yüksek lisansı (ya da psikoloji YL + klinik psikoloji doktorası) | Hayır | **Evet** — hastalık dışı durumlarda bağımsız; hastalık durumlarında uzman tabibin teşhis ve yönlendirmesine bağlı | Psikoterapi, psikolojik değerlendirme, test uygulama |
| **Psikolog** | Psikoloji lisansı (4 yıl) | Hayır | Lisans tek başına psikoterapi yetkisi vermez; yetki için klinik psikoloji YL/doktora ya da Bakanlıkça uygun görülen sertifikalı eğitim gerekir | Psikolojik değerlendirme, görüşme, kurum içi psikolojik hizmetler |
| **Psikolojik Danışman (PDR)** | Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık lisansı (4 yıl) | Hayır | Hayır (rehberlik ve koruyucu-önleyici danışmanlık yapar; klinik psikoloji YL yaparsa klinik psikolog unvanı alabilir) | Eğitsel rehberlik, kariyer, sınav kaygısı, okul temelli destek |

## Mevzuat ne diyor? (1219 sayılı Kanun, Ek Madde 13)

Türkiye'de bu unvanların hukuki çerçevesi, 1219 sayılı *Tababet ve Şuabatı San'atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun*'a 6/4/2011 tarihli ve 6225 sayılı Kanun'un 9. maddesiyle eklenen **Ek Madde 13** ile çizilmiştir. İlgili bendin metni şöyledir:

> "Klinik psikolog; psikoloji veya psikolojik danışma ve rehberlik lisans eğitimi üzerine klinik ortamlarda gerekli pratik uygulamaları içeren klinik psikoloji yüksek lisansı veya diğer lisans eğitimleri üzerine psikoloji veya klinik psikoloji yüksek lisansına ilaveten klinik psikoloji doktorası yapan sağlık meslek mensubudur.
>
>
>
>
>
> Klinik psikolog, nesnel ve yansıtmalı ölçüm araçları, gözlem ve görüşme teknikleri kullanarak psikolojik değerlendirme ile uluslararası teşhis ve sınıflama sistemlerinde hastalık olarak tanımlanmayan ve Sağlık Bakanlığının da uygun bulduğu durumlarda psikoterapi işlemleri yapar. Hastalık durumlarında ise ancak ilgili uzman tabibin teşhisine ve tedavi için yönlendirmesine bağlı olarak psikoterapi uygulamalarını gerçekleştirir."1219 sayılı Kanun, Ek Madde 13/a

Bu metinden çıkan üç kritik sonuç var:

- **"Klinik psikolog" korunmuş bir unvandır.** Sadece psikoloji lisansı olan biri kendini klinik psikolog olarak tanıtamaz. Yüksek lisans veya doktora şarttır.

- **PDR mezunları da klinik psikolog olabilir.** Kanun, "psikoloji *veya* psikolojik danışma ve rehberlik lisans eğitimi üzerine" diyor. Yani PDR lisansı + klinik psikoloji yüksek lisansı bu unvanı verir. Bu, sık yapılan bir yanlış bilginin düzeltilmesidir.

- **Hastalık düzeyindeki durumlar için tabip yönlendirmesi gerekir.** DSM-5 veya ICD-11 gibi sınıflama sistemlerinde hastalık olarak tanımlanan bir tablo söz konusuysa, psikoterapi sürecinin bir uzman tabip teşhisiyle ilişkilendirilmesi kanunun aradığı şeydir.

Ayrıca aynı madde, psikoloji lisansı üzerine "Sağlık Bakanlığınca uygun görülen psikolojinin tıbbi uygulamalarıyla ilgili sertifikalı eğitim almış ve yeterliliğini belgelemiş" psikologların, sertifika alanlarındaki tıbbi uygulamalarda görev alabileceğini belirtir.

## "Ben hangisine gitmeliyim?" — durum bazlı yönlendirme

Aşağıdaki tablo bir tanı aracı değil, bir başlangıç noktasıdır. Emin olamadığınız her durumda ilk adım olarak bir psikiyatri değerlendirmesi almak en güvenli yoldur.

| Yaşadığınız durum | Önerilen ilk adım |
| ---------------------- | ------------------- |
| Uyku, iştah ve enerjinizde belirgin bozulma; günlük işlevselliğinizde ciddi düşüş | Psikiyatrist — tıbbi değerlendirme ve gerekirse ilaç desteği için |
| Yaşamınızı sonlandırma düşünceleri veya kendinize zarar verme dürtüsü | Acil psikiyatrik değerlendirme. Türkiye'de 112 Acil Çağrı Merkezi'ni arayabilirsiniz. |
| Panik ataklar, yoğun kaygı, kaçınma davranışları | Psikiyatrist değerlendirmesi + klinik psikolog ile psikoterapi (çoğu vakada birlikte yürütülür) |
| İlişki sorunları, iletişim çatışmaları, evlilik krizi | Çift/ilişki terapisi eğitimi almış klinik psikolog veya psikiyatrist |
| Cinsel işlev sorunları (vajinismus, erken boşalma, isteksizlik) | Cinsel terapi eğitimi almış uzman; organik neden ayrımı için ayrıca tıbbi değerlendirme |
| Kayıp ve yas süreci, uyum güçlüğü, yaşam geçişleri | Klinik psikolog ile psikoterapi |
| Sınav kaygısı, kariyer kararsızlığı, eğitsel rehberlik | Psikolojik danışman (PDR) veya klinik psikolog |
| Çocuğunuzda okul uyumu, davranış veya gelişim endişesi | Çocuk-ergen psikiyatristi ve/veya çocuk alanında çalışan klinik psikolog |

## Psikoterapist, terapist, koç: bunlar ne?

Burası kafa karışıklığının en yoğun olduğu bölge, çünkü bu üç kelimenin ikisi Türkiye'de **korunmuş unvan değildir**.

- **Psikoterapist:** Başlı başına bir diploma unvanı değildir. Bir mesleği (klinik psikolog, psikiyatrist) tanımlayan taban eğitimin üzerine belirli bir psikoterapi ekolünde (BDT, şema terapi, EMDR, psikodinamik vb.) alınan süpervizyonlu eğitimi ifade eder. Yani "psikoterapist" tek başına yeterli bilgi vermez — *hangi taban meslek + hangi ekol + ne kadar süpervizyon* sorularının cevabı önemlidir.

- **Terapist:** Hiçbir yasal karşılığı olmayan, herkesin kullanabildiği bir kelimedir. Tek başına gördüğünüzde arkasındaki diplomayı sormalısınız.

- **Yaşam koçu / ilişki koçu:** Sağlık meslek mensubu değildir, psikoterapi yapamaz. Ruhsal bir sıkıntı yaşıyorsanız doğru adres değildir.

## Randevu almadan önce sorabileceğiniz 5 soru

Ciddi bir uzman bu soruların hiçbirinden rahatsız olmaz. Aksine, netlik ilk seansın da işini kolaylaştırır.

- **"Lisans ve yüksek lisans eğitiminiz hangi bölümlerde?"** — Unvanın dayanağını öğrenirsiniz.

- **"Hangi terapi ekolünde çalışıyorsunuz ve bu ekolde süpervizyon aldınız mı?"** — Yöntemin ciddiyetini anlarsınız.

- **"Benim yaşadığım konuda daha önce çalıştınız mı?"** — Alan deneyimi, sonuç üzerinde belirleyicidir.

- **"Sürecin yaklaşık ne kadar süreceğini ve nasıl ilerleyeceğini anlatır mısınız?"** — Belirsizlik kaygıyı artırır; iyi bir uzman çerçeveyi baştan çizer.

- **"Gerekirse bir psikiyatristle iş birliği yapıyor musunuz?"** — İlaç gerekebilecek durumlarda yönlendirme ağı olması, uzmanın çalışma disiplinini gösterir.

## Samsun'da bu ayrım pratikte ne anlama geliyor?

Samsun'da hem devlet hastanelerinin psikiyatri poliklinikleri hem de özel psikoloji merkezleri hizmet veriyor. Pratik fark şu: devlet kanalında psikiyatri değerlendirmesine ulaşmak ücretsizdir ancak randevu ve seans süreleri sınırlıdır; özel kanalda ise düzenli ve uzun soluklu psikoterapi süreçleri daha kolay kurulur. Bu iki kanalı karşılaştırdığımız yazı: [Samsun psikolog hizmetleri: devlet ve özel klinik karşılaştırması](https://samsunpsikolog.org/1181-samsun-psikolog-hizmetleri-devlet-ve-ozel-klinik-karsilastirmasi/).

Uzman seçerken nelere dikkat etmeniz gerektiğini adım adım anlattığımız rehber için: [Samsun psikolog seçme rehberi](https://samsunpsikolog.org/1166-samsun-psikolog-secme-rehberi/). İlk görüşmede sizi neyin beklediğini merak ediyorsanız: [İlk görüşmede sizi neler bekliyor?](https://samsunpsikolog.org/1179-samsunda-psikolog-seanslari-ilk-gorusmede-sizi-neler-bekliyor/)

## Sık Sorulan Sorular

### Psikolog ilaç yazabilir mi?
****Hayır. Türkiye'de reçete yazma yetkisi yalnızca tıp doktorlarına aittir. Psikologlar ve klinik psikologlar ilaç yazamaz, mevcut ilacınızın dozunu değiştiremez veya bırakmanızı öneremez. İlaçla ilgili her karar psikiyatristinize aittir.
### Psikolojik danışman (PDR mezunu) psikoterapi yapabilir mi?
****PDR lisansı tek başına psikoterapi yetkisi vermez. Ancak 1219 sayılı Kanun'un Ek 13. maddesi, PDR lisansı üzerine klinik psikoloji yüksek lisansı yapan kişilere klinik psikolog unvanını açıkça tanır. Yani belirleyici olan lisans değil, üzerine yapılan klinik yüksek lisans veya doktoradır.
### Önce psikoloğa mı, psikiyatriste mi gitmeliyim?
****Belirtileriniz günlük işlevselliğinizi belirgin biçimde bozuyorsa (çalışamamak, uyuyamamak, evden çıkamamak gibi) ilk adım psikiyatri değerlendirmesi olmalıdır — hem tıbbi nedenlerin dışlanması hem de gerekiyorsa ilaç desteği için. Daha çok ilişkisel, uyumsal veya kişisel gelişimle ilgili bir konu için doğrudan bir klinik psikologla başlayabilirsiniz. Birçok süreçte ikisi paralel yürür ve bu bir çakışma değil, standart bir uygulamadır.
### "Uzman psikolog" ile "klinik psikolog" aynı şey mi?
****Halk arasında sıkça birbirinin yerine kullanılır ama tam olarak aynı değildir. "Uzman" ifadesi genellikle yüksek lisans yapılmış olduğunu belirtir. "Klinik psikolog" ise 1219 sayılı Kanun'da tanımı yapılmış, klinik ortamda pratik uygulama içeren bir yüksek lisans veya doktora gerektiren spesifik bir sağlık meslek mensubu unvanıdır. Emin olmak için doğrudan yüksek lisans programının adını sormak en pratik yoldur.
### Yetkisi olmayan biri psikoterapi uygularsa ne olur?
****Yetkisiz psikoterapi uygulaması 1219 sayılı Kanun'a aykırılık oluşturur ve cezai sorumluluk doğurabilir. Bu nedenle, hizmet aldığınız kişinin eğitim geçmişini sormak yalnızca hakkınız değil, kendinizi korumanın da en basit yoludur.
### Samsun'da klinik psikolog nasıl bulurum?cordion
****Uzmanın yüksek lisans programını, çalıştığı terapi ekolünü ve sizin konunuzdaki deneyimini sorarak başlayın. Samsun ve çevresinde randevu süreçlerimizi [randevu sayfamızdan](https://samsunpsikolog.org/samsun-psikolog-randevu-al/) inceleyebilirsiniz.

[](https://samsunpsikolog.org/samsun-psikolog-randevu-al/)

### Kaynaklar

- 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San'atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun, Ek Madde 13 (Ek: 6/4/2011-6225/9 md.) — [mevzuat.gov.tr](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.3.1219.pdf)

- Türk Psikologlar Derneği — Etik Yönetmelik ve meslek tanımları

- Dünya Sağlık Örgütü, ICD-11 sınıflama sistemi

*Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tanı ya da tedavi yerine geçmez. Ruhsal sağlığınızla ilgili endişeleriniz varsa bir uzmana başvurun. Acil bir durumdaysanız 112'yi arayın.*