--- title: "Panik Atak Geçiren Birine Nasıl Yardım Edilir?" url: https://samsunpsikolog.org/3995-panik-atak-geciren-birine-nasil-yardim-edilir/ date: 2026-11-04 modified: 2026-11-04 lang: tr author: "Yücel Köse" description: "Panik atak geçiren birinin yanında ne yapmalı, ne söylemeli? Adım adım yardım, kaçınılacak cümleler ve 112'yi aramanız gereken durumlar." categories: - "Kaygı & Stres" image: https://img.poweredcache.net/samsunpsikolog.org/wp-content/uploads/2026/11/kanepede-oturan-iki-kadin-biri-uzgun-gorunurken-digeri-ona-destek-oluyor-1024x936.avif?ssl=1 word_count: 832 --- # Panik Atak Geçiren Birine Nasıl Yardım Edilir? > **Kısa cevap:** Sakin kalın, yanında olduğunuzu söyleyin ve yavaş nefes almasına eşlik edin. "Sakin ol" demek yerine "Buradayım, bu geçecek" deyin. Neyin iyi geldiğini ona sorun ve seçimi ona bırakın. Göğüs ağrısı geçmiyorsa, kişi bayıldıysa ya da bu ilk atağıysa 112'yi arayın. Yakınınızın panik atak geçirdiğini görmek korkutucu olabilir. Panik atak geçiren birine nasıl yardım edileceğini bilmek bu korkuyu azaltır. Bu rehber, atak sırasında ve sonrasında atabileceğiniz adımları sırasıyla anlatıyor. ## Panik atak nasıl anlaşılır? Panik atak aniden başlar ve birkaç dakika içinde en yoğun noktasına ulaşır. Kişide şu belirtilerden birkaçı görülebilir: - Hızlı ve yüzeysel nefes, "nefes alamıyorum" hissi - Çarpıntı, göğüste sıkışma - Terleme, titreme, yüzde solukluk - Baş dönmesi, ellerde karıncalanma - "Öleceğim" ya da "kontrolümü kaybediyorum" korkusu NHS'e göre atakların çoğu 5–20 dakika sürer. Ancak bu belirtiler kalp krizine de benzeyebilir. Bu yüzden önce acil bir durum olup olmadığını değerlendirin. ## Önce acil durumu ayırt edin Aşağıdakilerden biri varsa panik atak olduğunu varsaymayın ve 112'yi arayın: - Kişi daha önce hiç böyle bir atak yaşamadıysa - Göğüs ağrısı geçmiyor, kola, boyuna, çeneye, mideye veya sırta yayılıyor ya da terleme, bulantı, sersemlik veya nefes darlığıyla birlikteyse - Kişi bayıldıysa veya sorulara yanıt vermiyorsa - Konuşma bozukluğu, yüzde kayma ya da vücudun bir yanında güçsüzlük varsa - Nefes darlığı atak geçtikten sonra da sürüyorsa Bu belirtilerin hiçbiri yoksa ve kişi benzer ataklar yaşadığını söylüyorsa aşağıdaki adımlarla devam edin. ## Panik atak sırasında adım adım ne yapmalı? - **Kendi sakinliğinizi koruyun.** Yavaş ve alçak sesle konuşun. Sizin sakinliğiniz kişiye güven verir. - **Yanında olduğunuzu söyleyin.** "Panik atak geçiriyor olabilirsin, yanındayım" demeniz yeterlidir. - **Sessiz bir yere oturmasına yardım edin.** Kalabalıktan uzak, oturabileceği bir yer bulun. Zorlamayın; kişi olduğu yerde kalmak isteyebilir. - **Nefesine eşlik edin.** Burnundan 4 sayıda nefes almasını, ağzından 6 sayıda vermesini isteyin; siz de aynı ritimde nefes alın. - **Dikkatini şimdiye çekin.** Gördüğü 5 şeyi, dokunabildiği 4 şeyi ve duyduğu 3 sesi saymasını isteyin. - **Seçimi ona bırakın.** "Su ister misin, biraz yürüyelim mi?" diye sorun. Neyin iyi geldiğini en iyi o bilir. - **Geçeceğini hatırlatın.** "Bu duygu çok rahatsız edici ama sana zarar vermeyecek" gibi bir cümle kullanın. Mayo Clinic psikoloğu Kristin Vickers'a göre amaç kişiyi hemen rahatlatmak değildir. Amaç, kişinin bu çok rahatsız edici deneyime panik geçene kadar dayanmasına yardım etmektir. ## Ne söylemeli, ne söylememeli? | Söyleyebilecekleriniz | Kaçınmanız gerekenler | | ---------------------- | ------------------------ | | "Buradayım, seni yalnız bırakmayacağım." | "Sakin ol." | | "Bu geçecek, daha önce de geçti." | "Abartıyorsun, bir şeyin yok." | | "Benimle birlikte yavaşça nefes al." | "Kendini topla artık." | | "Ne iyi gelir, sen söyle." | "Herkes stres yaşıyor." | | "Acele etmemize gerek yok." | Kişiyi yalnız bırakıp gitmek | "Sakin ol" ya da "endişelenecek bir şey yok" gibi cümleler iyi niyetlidir. Ancak kişiyi anlaşılmamış hissettirebilir. Atak yaşayan kişi korkusunun ciddiye alındığını bilmek ister. ## Panik atak sırasında yapılmaması gerekenler - **Kişiyi zorla bir yere götürmeyin.** Patient.info'da görüşü aktarılan Mind, kişiyi rahat hissettiğinden fazlası için zorlamamayı önerir. - **Aynı anda çok soru sormayın.** Kısa ve basit cümleler kurun. - **Korkusunu küçümsemeyin.** Belirtiler sizin için abartılı görünse de onun için gerçektir. - **Kendi telaşınızı yansıtmayın.** Gerekirse önce siz birkaç kez yavaş nefes alın. ## Atak geçtikten sonra nasıl destek olabilirsiniz? Atak sonrasında kişi yorgun, utanmış ya da üzgün hissedebilir. Mayo Clinic, atak sonrasında bitkinlik görülebileceğini ve acele etmemek gerektiğini belirtir. - Dinlenmesine izin verin, su ikram edin. - İsterse birlikte kısa ve sakin bir yürüyüş yapın. - Olanı konuşmak isterse dinleyin, istemezse zorlamayın. - Utanmasına gerek olmadığını söyleyin. - Atak sonrasında bedende olanları birlikte okuyun: Panik atak geçirdikten sonra vücutta neler olur? ## Ataklar tekrar ediyorsa ne yapmalı? Tek bir atak her zaman tedavi gerektirmez. Ancak ataklar tekrarlıyorsa ya da kişi yeni atak korkusuyla bazı yerlerden kaçınıyorsa destek gerekir. NHS, panik bozukluğunun tedavi edilebildiğini ve erken yardım almanın önemli olduğunu belirtir. Yakınınızı destek almaya yönlendirirken baskı kurmayın. "Birlikte bir uzmana danışalım mı?" diye sormak daha kolay kabul görür. NICE kılavuzu panik bozuklukta ilaç ve rehberli kendi kendine yardımın yanında [bilişsel davranışçı terapiyi](https://samsunpsikolog.org/samsun-bilissel-davranisci-terapi/) önerir. Yakınınız Samsun'daysa [Samsun psikolog](https://samsunpsikolog.org/) Uzm. Kl. Psk. Yücel Köse ile Atakum'da yüz yüze görüşebilir. [Online terapi](https://samsunpsikolog.org/online-terapi/) seçeneğiyle Türkiye'nin her yerinden de görüşme yapılabilir. Süreç hakkında bilgi için [kaygı terapisi](https://samsunpsikolog.org/samsun-kaygi-terapisi/) sayfasına bakabilirsiniz. ## Kendinize de iyi bakın Panik atak geçiren birine eşlik etmek yorucu olabilir. Atak geçtikten sonra kendinize de dinlenme zamanı tanıyın. Sık sık destek veren biriyseniz kendi sınırlarınızı belirlemeniz önemlidir. ## Sık sorulan sorular ### Panik atak geçiren birine su verilir mi? ****Kişi isterse su verebilirsiniz. Seçimi ona bırakın ve zorlamayın. Yudum yudum içmek dikkatini şimdiye çekmesine yardım edebilir. ### Panik atak geçiren birine sarılmak iyi gelir mi? ****Bazı kişilere iyi gelir, bazılarını ise daha çok bunaltır. Dokunmadan önce "Sarılmamı ister misin?" diye sorun. ### Panik atak geçiren kişi yalnız bırakılmalı mı? ****Genellikle hayır; yakınında kalmanız güven verir. Kişi yalnız kalmak isterse onu görebileceğiniz bir yerde bekleyin. ### Panik atak geçiren birini hastaneye götürmeli miyim? ****İlk atakta ya da yukarıdaki acil belirtilerden biri varsa kişiyi kendiniz götürmek yerine 112'yi arayın. NHS'e göre panik atak bedene zarar vermez ve çoğu zaman hastane yatışı gerektirmez. ### Çocuğum panik atak geçiriyor, ne yapmalıyım? ****Aynı adımlar çocuklarda da geçerlidir: sakin kalın, yanında olun ve nefesine eşlik edin. NHS, panik belirtileri gösteren çocukların bir hekime götürülmesini önerir. ## Kaynaklar - [Mayo Clinic – How to help someone who's having a panic attack](https://www.mayoclinic.org/connected-care/how-to-help-someone-whos-having-a-panic-attack/cpt-20553946) - [NHS – Panic disorder](https://www.nhs.uk/mental-health/conditions/panic-disorder/) - [NHS – Chest pain](https://www.nhs.uk/symptoms/chest-pain/) - [Patient.info – How to support someone through a panic attack](https://patient.info/news-and-features/how-to-support-someone-through-a-panic-attack) - [NICE CG113 – Generalised anxiety disorder and panic disorder in adults](https://www.nice.org.uk/guidance/cg113)