Evlilik Terapisi Soruları: Seansta Sizi Neler Bekliyor?

Samsun’da evlilik terapisine başvurmayı düşünen çiftlerin zihnindeki en büyük belirsizliklerden biri, terapi odasında neler konuşulacağı ve psikoloğun onlara neler soracağıdır. Çoğu çift, bir “sorgu odasına” girecekleri ya da “kimin haklı olduğuna karar verilecek bir mahkemeye” çıkacakları endişesini taşır. Oysa evlilik terapisindeki sorular, suçluyu bulmak için değil; ilişkinin röntgenini çekmek, tıkanan noktaları anlamak ve çözüm yollarını haritalandırmak için sorulur.

Samsun’da bir psikolog olarak bu yazıda, çift terapisinde sıkça kullandığımız soru türlerini, bu soruların neden sorulduğunu ve ilişkinizi değerlendirmenize nasıl yardımcı olabileceğini ele alacağım.

Evlilik Terapisinde Neden Soru Sorulur?

Terapi sürecinin başında sorulan sorular, terapistin çifti ve ilişki dinamiğini tanıması için hayati öneme sahiptir. Her terapistin yaklaşımı (Sistemik, Bilişsel Davranışçı, Gottman, İmago vb.) farklı olsa da temel amaç ortaktır:

• İlişkinin güçlü ve zayıf yönlerini belirlemek.
• Sorunların kökenini (iletişim mi, dış faktörler mi, geçmiş travmalar mı?) anlamak.
• Çiftin terapiye dair motivasyonunu ve hedeflerini netleştirmek.

Aşağıda, bir evlilik terapisi sürecinde karşılaşabileceğiniz temel soru kategorilerini bulabilirsiniz.

1. İlişkinin Tarihçesi ve Tanışma Hikayesi

Terapinin ilk aşamalarında genellikle ilişkinin en başına dönülür. Bu, sadece bir “tarih dersi” değildir; çiftin birbirlerine dair olumlu duygularını hala koruyup korumadıklarını anlamanın en etkili yoludur.

• Nasıl tanıştınız? İlk görüşte sizi birbirinize çeken şey neydi?
• İlişkinizin flört dönemi nasıldı? O günlerden en çok neyi özlüyorsunuz?
• Evlenmeye (veya birlikte yaşamaya) nasıl karar verdiniz?
• İlişkinizin en mutlu zamanları hangileriydi?

Bu sorulara verilen yanıtlar sırasında çiftlerin yüz ifadeleri, birbirlerine bakışları ve kullandıkları ses tonu, ilişkinin “duygusal deposunda” hala yakıt olup olmadığını gösterir.

2. Mevcut Sorunlar ve Çatışma Döngüsü

Çifti terapiye getiren “tetikleyici olay” ve süregelen sorunlar bu aşamada detaylandırılır. Amaç, “o şunu yaptı” şikayetlerinden ziyade, “bizim aramızda şöyle bir döngü var” farkındalığına ulaşmaktır.

• Sizi şu anda buraya getiren temel sorun nedir?
• Tipik bir tartışmanız nasıl başlar, nasıl ilerler ve nasıl sona erer?
• Tartışma sırasında kendinizi daha çok “saldıran/eleştiren” tarafta mı, yoksa “savunan/geri çekilen” tarafta mı görüyorsunuz?
• Kavga ettikten sonra nasıl barışırsınız? Barışma girişimlerini kim başlatır?
• Hangi konuları konuşmaktan kaçınıyorsunuz? (Para, cinsellik, aileler, çocuklar vb.)

3. Duygusal ve Cinsel Yakınlık Soruları

Evliliği bir ev arkadaşlığından ayıran en temel unsur, duygusal ve fiziksel yakınlıktır. Bu alan, çiftlerin konuşurken en çok zorlandığı ama iyileşme için en kritik alandır.

• Eşiniz tarafından sevildiğinizi, beğenildiğinizi ve takdir edildiğinizi hissediyor musunuz?
• Duygusal ihtiyaçlarınızı eşinize rahatça ifade edebiliyor musunuz?
• Cinsel hayatınızdan memnun musunuz? Sıklığı veya niteliği konusunda bir değişim isteğiniz var mı?
• Birbirinize gün içinde ne kadar dokunursunuz (sarılmak, el ele tutuşmak vb.)?
• Cinsellik dışında, baş başa kaliteli zaman geçiriyor musunuz?

4. Köken Aile ve Geçmişin İzleri

Hiçbirimiz evliliğe “boş bir levha” olarak gelmeyiz. Kendi anne-babamızdan öğrendiğimiz ilişki modellerini de çeyizimizle birlikte getiririz.

• Kendi anne ve babanızın ilişkisi nasıldı? Onların evliliğinde görüp “asla yapmayacağım” dediğiniz veya “örnek aldığınız” şeyler neler?
• Çocukluğunuzda öfke, sevgi ve üzüntü ailenizde nasıl ifade edilirdi?
• Eşinizin ailesiyle ilişkiniz, şu anki evliliğinizi nasıl etkiliyor?

5. Gelecek Beklentileri ve “Mucize Soru”

Terapinin yönünü belirlemek için çiftin gelecekten ne beklediği netleştirilmelidir. Burada çözüm odaklı terapide sık kullanılan “Mucize Soru” tekniği devreye girebilir.

• Bu gece siz uyurken bir mucize olsa ve sizi buraya getiren tüm sorunlar çözülse; sabah uyandığınızda hayatınızda neyin değiştiğini fark ederdiniz? Eşiniz neyi farklı yapardı? Siz neyi farklı yapardınız?
• Bu ilişkiden umudunuz var mı?
• Bir yıl sonra ilişkinizi nerede görmek istiyorsunuz?
• Terapi sizin için ne zaman “başarılı” olmuş sayılacak?
• Ayrılmayı veya boşanmayı hiç düşündünüz mü?

6. Bireysel Farkındalık Soruları

Evlilik terapisi iki kişilik bir süreç olsa da, değişim bireysel sorumlulukla başlar. Terapist, zaman zaman eşlerin odağı “karşı taraftan” “kendilerine” çevirmelerini ister.

• İlişkinizdeki mevcut sorunlara sizin katkınızın ne olduğunu düşünüyorsunuz?
• Eşinizin size daha yakın hissetmesi için bugün yapabileceğiniz küçük bir şey var mı?
• Kendinizde değiştirmek istediğiniz, ilişkinize zarar verdiğini düşündüğünüz bir özelliğiniz var mı?

Samsun’da Evlilik Terapisi Sürecinde Sizi Neler Bekler?

Yukarıdaki sorular, standart bir listenin parçası değildir; her çiftin ihtiyacına, kültürel yapısına ve sorunun niteliğine göre şekillenir. Samsun’da bir psikolog olarak seanslarda amacım, bu sorularla sizi köşeye sıkıştırmak değil; görülmemişi görünür kılmak ve konuşulamayanı konuşulabilir hale getirmektir.

Unutmayın; doğru sorular, doğru cevaplardan daha iyileştiricidir. Sorular sayesinde eşinizi ve kendinizi yeniden keşfedebilir, tıkanmış iletişim kanallarını yeniden açabilirsiniz. Eğer ilişkinizde aynı soruların içinde boğulduğunuzu hissediyorsanız, profesyonel bir bakış açısı ile yeni sorular sormanın ve yeni cevaplar bulmanın zamanı gelmiş olabilir.